گروه انرژی پاسارگاد با همکاری دانشگاه تهران، آزمایشگاه تخصصی تضمین جریان انرژی پاسارگاد را به منظور توسعه فناوریهای پیشرفته و ارتقای دانش فنی در حوزه بررسی و کنترل عوامل آسیبزا در فرآیند تولید و انتقال هیدروکربن جهت افزایش بهرهوری تولید چاههای نفتی و استحکام پیوند صنعت و دانشگاه راهاندازی نموده است. ساخت و توسعه این آزمایشگاه که به همت شرکت اکتشاف، توسعه و تولید پاسارگاد و مدیریت فناوری و نوآوری گروه انرژی پاسارگاد با همکاری انستیتو مهندسی نفت دانشگاه تهران صورت گرفته و تمرکز آن بر مطالعات تخصصی در زمینه جلوگیری از نشست آسفالتین، رسوبات معدنی، وکس، تورم و مهاجرت ذرات رس و شن، آسیب پلیمرها، خوردگی تجهیزات و تشکیل کف و امولسیون و به عبارتی دیگر جلوگیری از بروز عواملی است که میتوانند موجب اختلال در تولید، افزایش هزینههای تعمیر و حتی حفاری مجدد چاهها شوند. این مرکز با هدف کاهش نیاز به تعمیرات و افزایش پایداری جریان، بستری علمی را برای طراحی راهکارهای پیشگیرانه و بهینهسازی عملیات تولید فراهم آورده است.
این پروژه نه تنها در میدان نفتی سپهر و جفیر (که سرمایه گذاری برای توسعه و تولید آن توسط گروه انرژی پاسارگاد صورت گرفته است) مورد استفاده قرار می گیرد، بلکه به عنوان آزمایشگاهی مرجعی جهت مطالعات افزایش پایداری جریان ،کاهش نیاز به تعمیرات و بهینه سازی عملیات تولید در سایر میادین کشور نیزکاربرد داشته و مورد استفاده قرار می¬گیرد.
در فاز نخست، سامانه پیشرفته ی مطالعه نشست آسفالتین در شرایط واقعی تولید طراحی و ساخته شده است. این سامانه با شبیه سازی لوله مغزی و سنگ مخزن، امکان بررسی دقیق محل و حجم نشست آسفالتین را در فشار و دمای بالا فراهم میسازد و با قابلیت تزریق دقیق نفت زنده، مواد بازدارنده و برش آب، و تنظیم فشار خروجی، شرایط واقعی درون چاه را شبیهسازی کرده و دادههایی حیاتی برای طراحی مواد شیمیایی، پیشبینی رفتار جریان و کاهش ریسک عملیاتی ارائه میدهد.
این زیرساخت آزمایشگاهی¬ گامی مهم در ارتقای دانش فنی کشور در حوزه تضمین جریان و بهرهبرداری پایدار از منابع هیدروکربنی محسوب میشود.
ایــن آزمایشــگاه بــر مطالعــات شــرایط و روش هــای ممانعــت از آســیب ســازند، کاهــش لزوم تعمیــر چــاه و ســهولت انتقـال نفـت و گاز در خطـوط لولـه متمرکـز اسـت.
از جمله قابلیت ها و تست های قابل انجام در این آزمایشگاه که به مرحله بهره برداری رسیده است ، موارد زیر می باشد:
•سامانه مطالعه نشست آسفالتین با قابلیت انجام تست های :
• مطالعه نشست آسفالتین نفت زنده در لوله مویینه در فرایند تزریق گرادیان فشار ثابت و فرایند تزریق دبی ثابت
• مطالعه اثرات بازدارنده آسفالتین و برش آب بر نشست آسفالتین نفت زنده در فرایند تولید طبیعی (گرادیان فشار ثابت و دبی ثابت) در لوله مغزی
• مطالعه اثرات جنس و زبری سطح لوله مغزی تولیدی بر نشست آسفالتین نفت زنده در فرایند تولید طبیعی (گرادیان فشار ثابت و دبی ثابت) در لوله مغزی
• مطالعه اثرات نرخ تزریق، دما و فشار انواع حلال ها و حلال - دیسپرسانت ها بر انحلال آسفالت ته نشست شده در شرایط تعمیر چاه
• مطالعه اثرات بازدارنده و برش آب بر نشست آسفالتین نفت مرده در تزریق دبی ثابت و اندازه گیری افت فشار و آسیب آسفالتین
• تعیین محل نشست و حجم نشست آسفالتین نفت زنده در لوله مویینه
• بررسی اثرات امواج التراسونیک بر حجم نشست آسفالتین و کاهش دبی جریان نفت زنده در لوله مویینه در تست های گرادیان فشار ثابت
جمعبندی و نگاهی به آینده
توسعه آزمایشگاه تخصصی تضمین جریان انرژی پاسارگاد در دانشگاه تهران، گامی اساسی برای دستیابی به دانش فنی و فناوریهای بومی در طراحی راهکارهای پیشگیرانه، بهینهسازی عملیات تولید و کاهش آسیب¬ها در تولید و انتقال نفت¬وگاز می¬باشد. این مرکز با هدف کاهش نیاز به تعمیرات و افزایش پایداری جریان، بستری علمی را جهت جلوگیری از عواملی که میتوانند موجب اختلال در تولید، افزایش هزینههای تعمیر و حتی حفاری مجدد چاهها شوند فراهم آورده و به بررسی مشکلاتی مانند نشـت و رسوب مواد آلی، معدنی و وکس، آمــاس و مهاجرت رس و شن، جذب پلیمرها، خوردگی تجهیزات، شکلگیری کف و امولسیون میپردازد که همه این عوامل موجب اختلال در تولید هیدروکربن و افزایش هزینههای تعمیر و حفاری مجدد میشوند.
این آزمایشگاه به عنوان بستری جهت انجام تحقیقات علمی و عملی در کنار صنعت، توانایی ارتقای فناوری و افزایش دانش فنی کشور در این حوزه را داراست